رازهاي حفظ قرآن کريم  


فصل سوم قسمت اول

 

 1- ياد آوري :

نخستين مسؤوليت كسي كه خداوند متعال توفيق حفظ كتاب خود را به او عنايت فرموده ، استذكار و ياد آوري است . در اين باره از پيامبر اسلام ( ص ) روايت شده است كه مي فرمايد :

 

تَعَاهَدوُا الْـقُـرآنَ بِـالتَّــذكِـرَةِ


با ياد آوري قرآن بر حفظ آن مواظبت كنيد . اسد الغابه : ج 3 / ص 537

و در حديثي ديگر مي فرمايد :

إذَا قــَامَ صَاحِبُ الْـقُـرآنِ فَـقَـرَاَهُ بِاللَّـيْلِ وَ النَّـهَارِ ذَكَـرَهُ وَ اِذَا لَمْ يَـقُـمْ بِهِ نَسِـيَهُ


 اگر حافظ قرآن شب و روز به قرائت آن اهتمام ورزد آن را به ياد مي آورد و گر نه فراموشش مي كند . صحيح مسلم : ج 1 / ص 544/ ح 227

نگهداري از محفوظات قرآني از حفظ قرآن دشوارتر است . كم نيستند كساني كه موفّق به حفظ همه ي قرآن يا بخش هايي از آن شده اند ولي در نتيجه ي مُقيّد نبودن به استذكار . آن را فراموش كرده اند . از اين رو احاديث اسلامي يادآوري قرآن را يك مسؤوليّت جدّي تلقي كرده اند و تاكيد دارند كه حافظ بايد با تمام توان بكوشد تا آن چه را از قرآن حفظ كرده فراموش نكند . در اين جا به چند نمونه از رهنمودهاي پيشوايان اسلام در اين باره اشاره مي كنيم :

  پيامبر اسلام (ص ) مي فرمايد :

بِئْسَـمَا لاَحَــدِكُم اَنْ يَــقُولَ نَسِـيتُ آيَـةَ كَيـْتَ وَ كَيـْتَ بَل هُـوَ نُسِّيَ ، استَـذكِـروُا الْـقُرآنَ .


چه زشت است كه يكي از شما بگويد آيه فلان و فلان را فراموش كردم ، اوست كه از ياد رفته است . قرآن را يادآوري كنيد . كنز العمال : ج 1 / ص 617 / ح 2849

  يعقوب احمر مي گويد : قُلتُ لاَبِي عَبْـدِاللهِ ( ع ) :

 اِنَّ عَلَيَّ دَيناً كَـثِيراً وَ قَـد دَخَـلَنِي مَا كَانَ الْـقُـرآنُ يَـتَـفَلَّتُ مِنّي . فَقَالَ اَبُو عَبدِاللهِ ( ع ) : القُرآنَ القُرآنَ ، اِنَّ الايَةَ مِنَ الْـقُرآنِ وَالسُّورَةَ لَـتَـجِيءُ يَـوْمَ الْـقِـيَامَةِ حَتَّي تَـصْـعَـدَ الفَ دَرَجَةٍ ، يعني فِي الْجَـنَّةِ ، فَـتَـقُولَ : لَو حَـفِـظْـتَنِي لَـبَلَـغْت بِكَ ها هُـنا .

يعقوب احمر مي گويد : به امام صادق ( ع ) گفتم : من بدهي فراواني دارم و از اين رو حالتي به من دست داده كه قرآن را فراموشم مي شود !!!!

امام صادق ( ع ) فرمودند : قرآن را قرآن را ، ( به اهتمام آن ورزيد كه ) بي گمان آيه و سوره ي قرآن در روز قيامت مي آيد تا آن كه هزار درجه در بهشت بالا مي رود و مي گويد :

اگر مرا حفظ مي كردي تو را به اينجا مي رسانم . الكافي : ج2 / ص 608 /ح 3

امام صادق ( ع ) مي فرمايد :

مَن نَسِيَ سُورَةً مِنَ الْـقُـرآنِ مُـثَّلَت لَهُ فِي صُورَةٍ حَسَنَـةٍ وَ دَرَجَةٍ رَفِـيعَةٍ فِي الْـجَـنَّةِ ، فَـاِذَا رَاهَا قَـال : مَا اَنْتَ مَا اَحْسَـنَكِ لَـيتَـكِ لِي ؟ فَـتَـقُولُ : امَا تَعرِفُـنِي ؟ اَنَا سُورَةُ كَـذا و كَـذا وَ لَـو لَـم تَـنْسَنِي رَفَـعْـتُكَ اِلي هذَا .

هر كس سوره اي از قرآن را فراموش كند ، در بهشت به صورت نيكو و درجه ي والاي بهشتي برايش مجسم مي شود ، پس هنــگامي كه آن را مي بيند مي گويد : تو كيستي ؟ چــقدر زيبائي ؟ كاش براي من بودي !! پس آن صورت مي گويد : مـرا نمي شناسي ؟ من سوره فلان و فلان هستم ، اگر مرا از ياد نبرده بودي تو را به اينجا مي رساندم . الكافي : ج2 / ص 607 / ح 2